نشریه روانشناسی تجربی و شناختی 3092-6483 در دست انتشار 1405 10 01 Comparing the Effectiveness of Acceptance and Commitment-Based and Mindfulness-Based Interventions on High-Risk Behaviors, Life Orientation, and Procrastination among Adolescents in Conflict with Their Parents مقایسه اثربخشی رویکردهای مداخله‌ای مبتنی بر پذیرش و تعهد و ذهن‌آگاهی بر گرایش به رفتارهای پرخطر، جهت‌گیری زندگی و اهمال‌کاری در نوجوانان دارای تعارض با والدین FA ندا بزن بیرانوند گروه روانشناسی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران آمنه سادات کاظمی گروه روانشناسی، واحد علوم پزشکی تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. امید شکری استادیار گروه روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. Journal Article 1404/07/01 <p><strong>Objective: </strong>The present study aimed to compare the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) and mindfulness-based training in reducing high-risk behaviors and procrastination and enhancing optimistic life orientation among adolescents experiencing parent–adolescent conflict.</p> <p><strong>Methods and Materials: </strong>This true-experimental study employed a pretest–posttest control group design. The statistical population consisted of 11th- and 12th-grade adolescents referred to the Karaj Education Counseling Center during the 2022–2023 academic year, from whom 45 participants were randomly selected and assigned to three groups (ACT, mindfulness, control; n=15 each). Measures included the Iranian Adolescents Risk-Taking Scale, the Life Orientation Test–Revised, and the Tuckman Procrastination Scale. The ACT and mindfulness interventions were delivered in 10 weekly group sessions (90 minutes for ACT; 75 minutes for mindfulness). Data were analyzed using mixed factorial ANOVA.</p> <p><strong>Findings: </strong>Mixed factorial ANOVA revealed significant main effects of time and significant time × group interaction effects for high-risk behaviors, life orientation, and procrastination (P&lt;0.05). Significant main effects of group were also observed across all dependent variables. Tukey post hoc comparisons indicated that both ACT and mindfulness groups demonstrated significantly lower high-risk behaviors and procrastination and significantly higher life orientation compared to the control group, with no significant differences between the two intervention groups.</p> <p><strong>Conclusion: </strong>Both ACT and mindfulness-based interventions were effective in improving psychological functioning among adolescents experiencing parent–adolescent conflict, suggesting their utility as structured preventive and therapeutic approaches for reducing maladaptive behaviors and strengthening positive life orientation.</p> <p><strong>هدف:</strong> هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد و آموزش ذهن‌آگاهی بر کاهش گرایش به رفتارهای پرخطر و اهمال‌کاری و افزایش جهت‌گیری خوش‌بینانه نسبت به زندگی در نوجوانان دارای تعارض با والدین بود.</p> <p><strong>مواد و روش: </strong>این پژوهش به شیوه تمام‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون همراه با گروه کنترل انجام شد. جامعه آماری شامل نوجوانان پایه یازدهم و دوازدهم مراجعه‌کننده به مرکز مشاوره آموزش و پرورش شهر کرج در سال تحصیلی 1402–1401 بود که از میان آنان 45 نفر به صورت تصادفی انتخاب و در سه گروه (پذیرش و تعهد، ذهن‌آگاهی و کنترل) هر کدام 15 نفر گمارده شدند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس خطرپذیری نوجوانان ایرانی، آزمون تجدیدنظرشده جهت‌گیری زندگی و مقیاس اهمال‌کاری تاکمن بود. دو پروتکل مداخله‌ای در 10 جلسه هفتگی (90 دقیقه برای پذیرش و تعهد و 75 دقیقه برای ذهن‌آگاهی) اجرا شد. داده‌ها با تحلیل واریانس عاملی مختلط تحلیل گردید.</p> <p><strong>یافته‌ها:</strong> نتایج تحلیل واریانس عاملی مختلط نشان داد اثر اصلی زمان و اثر تعاملی زمان × گروه بر رفتارهای پرخطر، جهت‌گیری زندگی و اهمال‌کاری معنادار است (P&lt;0.05). همچنین اثر اصلی گروه بر هر سه متغیر وابسته معنادار بود. آزمون تعقیبی توکی نشان داد هر دو مداخله نسبت به گروه کنترل موجب کاهش معنادار رفتارهای پرخطر و اهمال‌کاری و افزایش معنادار جهت‌گیری زندگی شدند، در حالی که بین دو گروه آزمایشی تفاوت معناداری مشاهده نشد.</p> <p><strong>نتیجه‌گیری:</strong>یافته‌ها نشان می‌دهد هر دو رویکرد مبتنی بر پذیرش و تعهد و ذهن‌آگاهی در بهبود شاخص‌های سلامت روان نوجوانان دارای تعارض با والدین مؤثر بوده و می‌توان از آن‌ها به عنوان مداخلات کارآمد برای کاهش رفتارهای پرخطر و اهمال‌کاری و تقویت خوش‌بینی استفاده کرد.</p> https://quarterlyecp.com/index.php/ecp/article/download/385/282