نشریه روانشناسی تجربی و شناختی 3092-6483 در دست انتشار 1406 04 01 The Effectiveness of Mindful Self-Compassion (MSC) on Sleep Disturbance and Psychosomatic Pain with the Mediating Role of Decentering in Older Adults with War-Related Trauma اثربخشی ذهن‌آگاهی شفقت‌محور (MSC) بر اختلال خواب و دردهای روان‌تنی با نقش واسطه‌ای تمرکززدایی در سالمندان دچار ترومای ناشی از جنگ 1 16 FA ارسلان برکت دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی سلامت، واحد تنکابن، دانشگاه آزاد اسلامی، مازندران، ایران. طیبه دلشاد کارشناسی ارشد، گروه مشاوره توانبخشی، واحد علوم پزشکی تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. سهیلا رحمانی دکتری، گروه روان‌شناسی سلامت، واحد علوم پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران. امینه جلالی استادیار ، گروه روان‌شناسی، واحد سیرجان، دانشگاه آزاد اسلامی، سیرجان، ایران. لیلا سادات مدرسی دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه مشاوره توانبخشی، واحد علوم پزشکی تهران، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. پریسا کلاهی دکتری، گروه روان‌شناسی، واحد علوم پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی ، تهران، ایران. Journal Article 1405 01 05 <p><strong>Objective: </strong>The present study aimed to determine the effectiveness of Mindful Self-Compassion (MSC) training on reducing sleep disturbance and psychosomatic pain through the mediating role of decentering in older adults affected by war-related trauma in Tehran.</p> <p><strong>Methods and Materials: </strong>This study employed a quasi-experimental design with pretest–posttest, control group, and a two-month follow-up. The statistical population consisted of adults aged over 60 years residing in Tehran who had experienced direct or indirect trauma related to the Ramadan War. A total of 30 participants were selected using convenience sampling and randomly assigned to experimental and control groups. Research instruments included the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), the Psychosomatic Pain Questionnaire, the Decentering Scale (EQ), and the Self-Compassion Scale. The experimental group participated in eight sessions of Mindful Self-Compassion (MSC) intervention, whereas the control group received no intervention. Data were analyzed using repeated-measures ANOVA, multivariate analysis of covariance, and path analysis in SPSS version 26.</p> <p><strong>Findings: </strong>The findings demonstrated that Mindful Self-Compassion significantly reduced sleep disturbance and psychosomatic pain among traumatized older adults (P&lt;0.001). Multivariate covariance analysis indicated that nearly 50% of the observed variance in dependent variables was attributable to the MSC intervention. Univariate analyses further revealed that 41% of the variance in psychosomatic pain and 39% of the variance in sleep disturbance were explained by the treatment effect. In addition, decentering played a significant mediating role in the relationship between compassion-focused intervention and reductions in sleep disturbance and psychosomatic pain, with all indirect effects reported as statistically significant (P&lt;0.001).</p> <p><strong>Conclusion: </strong>The results suggest that Mindful Self-Compassion improves sleep quality and alleviates psychosomatic pain by strengthening decentering skills and promoting nonjudgmental awareness of traumatic experiences. MSC may therefore serve as an effective psychological rehabilitation and supportive intervention for older adults exposed to war-related trauma in counseling, rehabilitation, and geriatric mental health settings.</p> <p><strong>هدف:</strong> هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش ذهن‌آگاهی شفقت‌محور (MSC) بر کاهش اختلال خواب و دردهای روان‌تنی با تبیین نقش واسطه‌ای تمرکززدایی در سالمندان دچار ترومای ناشی از جنگ در شهر تهران بود.</p> <p><strong>مواد و روش: </strong>پژوهش حاضر از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون–پس‌آزمون همراه با گروه کنترل و پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری شامل سالمندان بالای 60 سال ساکن تهران بود که تجربه مستقیم یا غیرمستقیم از ترومای ناشی از جنگ رمضان داشتند. تعداد 30 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه کیفیت خواب پیتزبورگ (PSQI)، پرسشنامه دردهای روان‌تنی، مقیاس تمرکززدایی (EQ) و مقیاس شفقت به خود بود. گروه آزمایش طی 8 جلسه تحت مداخله ذهن‌آگاهی شفقت‌محور (MSC) قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل هیچ مداخله‌ای دریافت نکرد. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر، تحلیل کوواریانس چندمتغیره و تحلیل مسیر در نرم‌افزار SPSS-26 تحلیل شدند.</p> <p><strong>یافته‌ها</strong><strong>:</strong><strong> </strong>نتایج نشان داد که ذهن‌آگاهی شفقت‌محور تأثیر معناداری بر کاهش اختلال خواب و دردهای روان‌تنی سالمندان داشت (001/0&gt;P). یافته‌های تحلیل کوواریانس چندمتغیره نشان داد که حدود 50 درصد از تغییرات مشاهده‌شده در متغیرهای وابسته ناشی از تأثیر مداخله MSC بود. همچنین نتایج تحلیل تک‌متغیره بیانگر آن بود که 41 درصد تغییرات دردهای روان‌تنی و 39 درصد تغییرات اختلال خواب به واسطه مداخله درمانی تبیین شد. علاوه بر این، تمرکززدایی نقش واسطه‌ای معناداری در رابطه بین شفقت‌درمانی و کاهش اختلال خواب و دردهای روان‌تنی ایفا کرد و ضرایب غیرمستقیم در هر دو مسیر معنادار گزارش شدند (001/0&gt;P).</p> <p><strong>نتیجه‌گیری</strong><strong>:</strong><strong> </strong>بر اساس یافته‌های پژوهش، ذهن‌آگاهی شفقت‌محور با تقویت مهارت تمرکززدایی و افزایش مشاهده غیرقضاوت‌گرانه تجارب ذهنی، توانست شدت اختلال خواب و دردهای روان‌تنی سالمندان ترومادیده را کاهش دهد. این رویکرد درمانی می‌تواند به عنوان یک مداخله حمایتی و بازتوانی روان‌شناختی مؤثر برای سالمندان آسیب‌دیده از بحران‌های جنگی در مراکز درمانی، مشاوره‌ای و توانبخشی مورد استفاده قرار گیرد.</p> https://quarterlyecp.com/index.php/ecp/article/download/448/300