نشریه روانشناسی تجربی و شناختی 3092-6483 در دست انتشار 1406 06 01 The Association Between Engagement with Poetry and Quality-of-Life Satisfaction Among Individuals with Visual Impairments بررسی تأثیر ادبیات شعری بر رضایت از کیفیت زندگی افراد دارای آسیب بینایی 1 21 FA فاطمه ظرافت انگیز دانشجوی دکترای، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران. رحیم طاهر استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران بهشته نیوشا دانشیار، گروه روانشناسی، واحد ساوه، دانشگاه آزاد اسلامی، ساوه، ایران. Journal Article 1405 02 13 <p><strong>Objective: </strong>This study aimed to examine the association between interest in and engagement with poetry and quality-of-life satisfaction among individuals who were blind or visually impaired and to determine whether gender influenced this association.</p> <p><strong>Methods and Materials:</strong> This applied, cross-sectional study employed a descriptive causal-comparative design. The study population consisted of individuals with blindness or low vision aged 17–40 years in Tehran, Iran. Using convenience sampling, 60 participants, including 30 women and 30 men, were recruited and classified into four groups of 15 according to gender and interest in poetry: poetry-engaged men, non-engaged men, poetry-engaged women, and non-engaged women. Quality-of-life satisfaction was assessed using the Endicott Quality of Life Enjoyment and Satisfaction Questionnaire (Q-LES-Q). Inferential analyses included two-way analysis of variance (ANOVA), one-way ANOVA, Tukey’s post hoc test, and item-level univariate analyses. Statistical analyses were conducted using SPSS version 26, with the significance level set at 0.05.</p> <p><strong>Findings:</strong> Two-way ANOVA revealed a significant main effect of interest in poetry on quality-of-life satisfaction (F(1,56)=5.82, p=0.019, η²p=0.094). However, neither the main effect of gender (F(1,56)=0.01, p=0.937) nor the interaction between gender and interest in poetry (F(1,56)=0.21, p=0.649, η²p=0.004) was significant. The one-way ANOVA comparing the four groups was also non-significant (F(3,56)=2.01, p=0.123), and Tukey’s post hoc test identified no significant pairwise differences. Item-level analyses according to poetry engagement indicated significant differences in leisure activities (F=8.53, p=0.005), daily functioning (F=8.44, p=0.005), and mood (F=5.84, p=0.019). Gender-based analyses identified a significant difference only for the work/education item (F=5.47, p=0.023).</p> <p><strong>Conclusion:</strong> Engagement with poetry was significantly associated with greater quality-of-life satisfaction among individuals with visual impairments, while gender did not significantly modify this association. Given the cross-sectional causal-comparative design, these findings indicate an association rather than a causal effect and support further investigation of poetry as an accessible cultural resource for individuals with visual impairments.</p> <p><strong>هدف:</strong> پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه علاقه و آشنایی با شعر با رضایت از کیفیت زندگی افراد نابینا و کم‌بینا و تعیین نقش جنسیت در این رابطه انجام شد.</p> <p><strong>روش‌شناسی: </strong>پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی از نوع علّی-مقایسه‌ای و مقطعی بود. جامعه آماری شامل افراد نابینا و کم‌بینای 17 تا 40 سال شهر تهران بود که از میان آنان 60 نفر، شامل 30 زن و 30 مرد، به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان بر اساس جنسیت و علاقه به شعر در چهار گروه 15 نفره مردان علاقه‌مند به شعر، مردان بی‌علاقه به شعر، زنان علاقه‌مند به شعر و زنان بی‌علاقه به شعر قرار گرفتند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه لذت و رضایت از کیفیت زندگی اندیکت (Q-LES-Q) گردآوری و با تحلیل واریانس دوراهه، تحلیل واریانس یک‌راهه و تحلیل‌های تک‌متغیره گویه‌ها در نرم‌افزار SPSS نسخه 26 و در سطح معناداری 0.05 تحلیل شدند.</p> <p><strong>یافته‌ها:</strong> تحلیل واریانس دوراهه نشان داد اثر اصلی علاقه به شعر بر رضایت و کیفیت زندگی معنادار بود (F(1,56)=5.82، p=0.019، η²p=0.094)، اما اثر اصلی جنسیت (F(1,56)=0.01، p=0.937) و اثر تعاملی جنسیت و علاقه به شعر (F(1,56)=0.21، p=0.649، η²p=0.004) معنادار نبود. تحلیل واریانس یک‌راهه چهار گروه نیز معنادار نبود (F(3,56)=2.01، p=0.123) و آزمون تعقیبی توکی هیچ تفاوت زوجی معناداری نشان نداد. در تحلیل گویه‌ها بر حسب علاقه به شعر، تفاوت معناداری در اوقات فراغت (F=8.53، p=0.005)، عملکرد روزانه (F=8.44، p=0.005) و خلق‌وخو (F=5.84، p=0.019) مشاهده شد. در مقایسه بر حسب جنسیت، تنها گویه کار و تحصیل تفاوت معناداری داشت (F=5.47، p=0.023).</p> <p><strong>نتیجه‌گیری:</strong> یافته‌ها نشان می‌دهند علاقه و انس با شعر با رضایت بیشتر از کیفیت زندگی در افراد دارای آسیب بینایی ارتباط دارد و این ارتباط تحت تأثیر جنسیت قرار نمی‌گیرد؛ با این حال، به دلیل ماهیت مقطعی و علّی-مقایسه‌ای مطالعه، نتایج بیانگر رابطه آماری هستند و نمی‌توان از آن‌ها رابطه علّی استنباط کرد.</p> https://quarterlyecp.com/index.php/ecp/article/download/501/299